Bu güzergâhta Rusya'da yüklenen tır, Verkhniy Lars (Yukarı Lars) kapısından Gürcistan'a geçer, Sarp'tan Türkiye'ye girer, Türkiye'yi transit geçerek Gürbulak–Bazargan'dan İran'a ulaşır. Rusya, Gürcistan, Türkiye ve İran TIR Sözleşmesi'ne taraf olduğundan yük tek TIR karnesiyle, gümrük mührü altında Rusya'daki hareket gümrüğünden İran'daki varış gümrüğüne kadar taşınabilir.
Verkhniy Lars–Sarp–Gürbulak güzergâhı nedir?
Verkhniy Lars–Sarp–Gürbulak güzergâhı, Rusya'da yüklenen eşyanın Gürcistan ve Türkiye'yi transit geçerek karayoluyla İran'a taşındığı hat demektir. Yük üç kara sınırından geçer ve her sınırda iki ülkenin kontrolleri art arda yapılır. Rusya ile İran arasında başka karayolu seçenekleri de bulunur; bu madde Kafkasya ve Türkiye üzerinden giden hattı anlatır.
Hangi sınır kapılarından geçilir?
| Sınır | Kapı (çıkış / giriş) | Yön | Konum |
|---|---|---|---|
| 1 | Verkhniy Lars / Zemo Larsi | Rusya → Gürcistan | Kuzey Osetya–Alanya; Gürcü Askerî Yolu üzerinde |
| 2 | Sarpi / Sarp | Gürcistan → Türkiye | Karadeniz kıyısı, Artvin |
| 3 | Gürbulak / Bazargan | Türkiye → İran | Ağrı Doğubayazıt – Batı Azerbaycan eyaleti, Maku |
Kapıların ayrıntıları ayrı maddelerde yer alır: Yukarı Lars sınır kapısı, Sarp sınır kapısı ve Gürbulak–Bazargan kapısı.
Belge zinciri nasıl kurulur?
Bu hatta en sade çözüm TIR karnesidir. BM Antlaşmalar Koleksiyonu kayıtlarına göre Rusya 1982'de, İran ve Türkiye 1984'te, Gürcistan 1994'te TIR Sözleşmesi'ne katıldı. Karne Rusya'daki hareket gümrüğünde açılır, her sınırda giriş ve çıkış yaprakları işlenir, İran'daki varış gümrüğünde kapanır. Rusya Ortak Transit Sözleşmesi'ne taraf olmadığı için Avrupa'daki gibi T1 ile yola çıkmak mümkün değildir.
Teminat tarafında IRU'nun ülke bazlı limitleri birbirinden farklıdır:
- Rusya (ASMAP): 60.000 €
- Gürcistan (GIRCA): 50.000 $
- Türkiye (TOBB) ve İran (ICCIMA): 100.000 €
Kefil kuruluş, usulsüzlük hâlinde o ülkede doğacak vergi ve resimleri bu limite kadar garanti eder; yüksek değerli yükte limit farkı sefer planında dikkate alınır.
Yükleme ve boşaltma ülkesi aracın kayıtlı olduğu ülkeden farklıysa taşıma üçüncü ülke taşıması sayılır. Ticaret Bakanlığı'nın TIR sıkça sorulan sorularına göre Türk taşıyıcılar bu durumda Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı'ndan üçüncü ülke geçiş belgesi alır; belge türleri ikili karayolu taşıma izin belgesi maddesinde anlatılır. Sürücünün Rusya ve Gürcistan geçişleri için vize durumu yola çıkmadan kontrol edilir.
Lars'taki e-kuyruk ve hava koşulları planı nasıl etkiler?
Rusya Ulaştırma Bakanlığı'nın 8 Haziran 2026 tarihli açıklamasına göre Verkhniy Lars'a giden tırlar, önceki yılın Ekim ayından beri ücretsiz elektronik kuyrukla sıraya alınıyor ve bu sistemden 100 binden fazla tır geçti. Kuyruk, elektronik taşıma belgeleri devlet bilgi sistemi (GIS EPD) üzerinde çalışıyor; 7 sabit ve 1 mobil nokta günün her saati hizmet veriyor. Aynı açıklama, hava koşullarının Gürcü Askerî Yolu'nda geçici trafik kısıtlamalarına yol açarak beklemeyi uzatabileceğini belirtiyor.
Kışın dağ geçidindeki kapanmalar, yazın ise yoğun ticaret dönemi Lars tarafını etkiler; Gürbulak'taki yoğunluk da dönemden döneme değişir. Bu nedenle hat için gün sayısı yazılmaz, sefer takvimi mevsime ve güncel sınır durumuna göre kurulur.
Rusya–Türkiye–İran hattında Voltim Global'in rolü nedir?
Voltim Global, Rusya'daki yükleme koordinasyonunu Moskova ofisinden yürütür; TIR evrakı, Lars, Sarp ve Gürbulak–Bazargan geçişlerinin takibi ve İran'daki teslim şirketin kendi operasyon ekibinin yönetimindedir. Şirket, Mart 2024'ten bu yana Akkuyu tedarik hattında Lars karayolu ve Tuapse–Taşucu RoRo üzerinden 450'den fazla sevkiyat gerçekleştirdi; Kafkasya geçişindeki bu deneyim İran yönündeki seferlere de taşınır. Hat ayrıntıları Rusya–Türkiye–İran karayolu taşımacılığı sayfasındadır. Fiyat ve plan için Rusya'daki yükleme şehrini, İran'daki teslim adresini, yükün cinsini, ölçü ve ağırlık bilgisini ve hazır olma tarihini iletişim sayfası üzerinden paylaşmanız yeterlidir.