40'lık konteyner, 20'liğin iki katı uzunlukta ve yaklaşık iki katı hacimdedir (67 m³'e karşı 33 m³), fakat taşıyabileceği yük neredeyse aynıdır; ikisinde de azami brüt ağırlık çoğunlukla 30.480 kg'dır. Bu nedenle ağır ve yoğun yük 20'lik, hafif ve hacimli yük 40'lık konteynere yüklenir.
Ölçü ve ağırlık farkı tabloda
Konteynerlerin dış ölçüleri ve izin verilen azami brüt ağırlık üst sınırları ISO 668 standardında tanımlanır; her konteynerin kendi değeri kapısındaki CSC plakasında yazar. Genişlik ve standart yükseklik iki boyda da aynıdır; fark uzunluktadır. İç ölçüler üreticiye göre birkaç santimetre değişir.
| Özellik | 20' standart (DC) | 40' standart (DC) |
|---|---|---|
| Dış uzunluk | 6,058 m | 12,192 m |
| İç ölçü (U × G × Y) | 5,90 × 2,35 × 2,39 m | 12,03 × 2,35 × 2,39 m |
| Hacim | yaklaşık 33 m³ | yaklaşık 67 m³ |
| Dara | yaklaşık 2.200–2.300 kg | yaklaşık 3.700–3.800 kg |
| Azami yük | yaklaşık 28.000 kg | yaklaşık 26.500–28.800 kg |
| Azami brüt ağırlık (tipik) | 30.480 kg | 30.480 kg |
| Euro palet (tek kat) | 11 | 23–24 |
| TEU karşılığı | 1 TEU | 2 TEU (1 FEU) |
Diğer tipler için konteyner tipleri ve ölçüleri maddesine bakılabilir.
TEU ve FEU ne anlatır?
TEU (twenty-foot equivalent unit), 20 feet'lik konteyneri bir birim kabul eden ölçüdür. 40'lık konteyner 2 TEU ya da 1 FEU (forty-foot equivalent unit) sayılır. Gemi kapasiteleri, liman elleçleme istatistikleri ve bazı terminal ücretleri TEU üzerinden ifade edilir. 24.000 TEU'luk bir gemi, teorik olarak 24.000 adet 20'lik ya da 12.000 adet 40'lık taşıyabilir; pratikte ağırlık ve istif planı bu sayıyı düşürür.
Ağır yükte neden 20'lik seçilir?
İki konteyner de yaklaşık aynı ağırlığı taşır. 40'lığın dara ağırlığı 1,5 ton daha fazla olduğu için net yük kapasitesi bazen 20'likten bile düşük kalır. Yükün yoğunluğu karar için iyi bir ölçüdür:
- 20'lik konteyner 28 ton yükü 33 m³'e taşır; bu, metreküp başına yaklaşık 850 kg eder.
- 40'lık konteyner 26,5 ton yükü 67 m³'e taşır; metreküp başına yaklaşık 400 kg eder.
- Yoğunluğu 400 kg/m³'ün üzerindeki yük, 40'lığı hacmen dolmadan ağırlık sınırına ulaştırır. Yoğunluğu 800 kg/m³ civarındaki çelik, seramik veya mermerde 40'lığın hacminin yarısı boş kalır; bu yük için 20'lik daha verimlidir.
Hafif ve hacimli ürünlerde (mobilya, tekstil, yalıtım) 40'lık ya da iç yüksekliği 2,70 m olan high cube konteyner daha ekonomiktir.
Karayolu sınırı seçimi nasıl etkiler?
Konteynerin taşıyabildiği ağırlık ile karayolunda taşınabilecek ağırlık aynı değildir. Türkiye'de Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 128. maddesi ISO konteyner taşıyan çekici ve yarı römork kombinasyonunda azami yüklü ağırlığı 44 ton olarak belirler. Çekici, şasi ve konteyner darası düşülünce karayolunda taşınabilecek yük 26–27 ton civarında kalır. Ağır bir 20'lik ise yükü kısa bir alana topladığı için şasi dingilleri üzerinde dengeli yerleştirilmelidir. Limandan fabrikaya taşıma planı için konteynerin karayoluyla taşınması maddesine bakılabilir.
Navlun nasıl değişir?
Deniz navlunu konteyner başına verilir. 40'lığın navlunu genellikle 20'liğin iki katı değildir; bu yüzden hacimli yükte 40'lık metreküp başına daha ucuza gelir. Liman ve terminal ücretleri ise çoğu zaman konteyner boyuna göre ayrı tarifelenir.
Sık yapılan hatalar
- Ağır yükü 40'lığa yükleyip karayolu ağırlık sınırını aşmak
- Konteyner kapısındaki CSC plakasında yazan azami brüt ağırlığı kontrol etmemek
- Gemiye yüklemeden önce VGM (doğrulanmış brüt ağırlık) bildirimini geciktirmek
- Yükü konteynerin bir ucuna toplamak
Voltim Global bu konuda nasıl destek verir?
Voltim Global, konteyner taşımacılığı ve deniz yolu taşımacılığı taleplerinde yükün ağırlığını ve hacmini birlikte değerlendirir; liman ile teslim noktası arasındaki karayolu sınırını da konteyner seçimine dâhil eder.