Akkuyu Nükleer Güç Santrali, Mersin'in Gülnar ilçesinde, Akdeniz kıyısında ve Mersin kent merkezinin yaklaşık 140 km batısında kuruluyor. Santral, her biri 1.200 MWe gücünde dört VVER-1200 ünitesinden oluşur. Toplam 4.800 MWe kurulu güce sahip olacak Akkuyu, yap-sahip ol-işlet modeliyle kurulan Türkiye'nin ilk nükleer santralidir.
Santral tam olarak nerede?
NDK'nın lisans bilgilerine göre saha, Mersin ilinin Gülnar ilçesinde, Gülnar ilçe merkezinin yaklaşık 30 km güneydoğusunda ve Mersin şehrinin yaklaşık 140 km batısındadır. Büyükeceli yakınındaki kıyı şeridinde yer alan sahanın denize doğrudan cephesi vardır; bu konum hem soğutma suyu hem de ağır ekipmanın deniz yoluyla gelmesi için seçilmiştir. Bölgenin karayolu bağlantısını Mersin–Antalya sahil yolu (D400) sağlar.
Proje hangi modelle yürütülüyor?
Türkiye ile Rusya Federasyonu arasında 2010'da imzalanan hükümetlerarası anlaşma, santralin yap-sahip ol-işlet modeliyle kurulmasını öngörür. Akkuyu, bu modelle yapılan dünyadaki ilk nükleer santral projesidir. Projenin sahibi ve işletmecisi, çoğunluk hissesi Rosatom'a ait olan Akkuyu Nükleer A.Ş.'dir. Dönemin düzenleyicisi TAEK, 2011'de proje şirketini sahanın lisans sahibi olarak tanıdı; 1. ünitenin inşaatı Nisan 2018'de başladı. Santral tamamlandığında Türkiye'nin elektrik ihtiyacının yaklaşık yüzde 10'unu karşılaması bekleniyor.
Ünitelerin durumu ne?
Dört ünitenin tamamında VVER-1200 reaktörü kullanılır. Ünitelerin lisans ve montaj kilometre taşları aşağıdadır:
| Ünite | İnşaat lisansı | Öne çıkan aşama |
|---|---|---|
| 1. ünite | 2 Nisan 2018 | Reaktör kabı Haziran 2021'de yerleştirildi; devreye alma izni 21 Kasım 2023; Haziran 2026'da 163 temsili yakıt demetiyle yükleme provası tamamlandı |
| 2. ünite | 26 Ağustos 2019 | Reaktör kabı Eylül 2022'de yerleştirildi; devreye alma izni 18 Mart 2026 |
| 3. ünite | 13 Kasım 2020 | Reaktör kabı montajı Ocak 2025'te tamamlandı |
| 4. ünite | 28 Ekim 2021 | İnşaat ve ana ekipman teslimatları sürüyor |
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, 1. üniteden ilk elektriğin 2026 yılı içinde üretilmesini hedefliyor. Ana ekipman teslimatları da büyük ölçüde tamamlandı: 1. ünitenin nükleer yakıtı Nisan 2023'te sahaya getirildi, Haziran 2026'da 4. ünitenin dört buhar jeneratörünün teslimatı duyuruldu. İlk elektrik, şebeke bağlantısı ve ticari işletme ayrı aşamalardır; süreç devreye alma süreci maddesinde anlatılır.
Lojistik açısından sahaya nasıl ulaşılır?
- Doğu Kargo Terminali: Santralin kendi yük iskelesidir ve 2019'dan beri yalnız Akkuyu'ya yük getiren gemilere hizmet verir. Reaktör kabı ve buhar jeneratörleri gibi ağır ekipman doğrudan buraya gelir; Şubat 2025'te terminale 100. kargo gemisi ulaştı.
- Taşucu Limanı: Silifke'deki liman, Tuapse'den gelen RoRo seferlerinin varış noktasıdır. Tırlar burada gümrüklenip karayoluyla sahaya devam eder (bkz. Taşucu Limanı).
- Mersin Limanı: Avrupa ve Asya'dan konteyner ve breakbulk olarak gelen malzemenin bölgedeki ana giriş kapısıdır; yük buradan karayoluyla batıdaki sahaya taşınır.
- Karayolu: Türkiye içinden ve Gürcistan ya da İran üzerinden gelen komple araçlar D400 bağlantısıyla sahaya ulaşır; saha girişinde ayrı güvenlik kontrolü uygulanır.
Tedarikçiden sahaya kadar olan akış Akkuyu tedarik zinciri maddesinde ayrıntılı ele alınır.
Voltim Global bu konuda nasıl destek verir?
Genel merkezi santralle aynı ilde, Mersin'de bulunan Voltim Global'in Mart 2024'ten bu yana Rusya'dan Akkuyu'ya yaptığı 450'yi aşkın sevkiyatın çoğu Tuapse–Taşucu RoRo hattıyla taşındı; hat yapısı Akkuyu tedarik hattı sayfasında anlatılır.