K1 yetki belgesi, Türkiye içinde ücret karşılığı başkalarına ait eşyayı taşıyacak gerçek ve tüzel kişilere Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığınca verilen ticari eşya taşımacılığı belgesidir. Gerçek kişiden en az 1 taşıt ve 25 ton, tüzel kişiden 2 taşıt ve 50 ton kapasite istenir. Belge 5 yıl geçerlidir ve yurt dışı seferlerde kullanılamaz.
K1 belgesini kimler alır?
Karayolu Taşıma Yönetmeliği'nin 6. maddesi K türünü yurt içi eşya taşımacılığına ayırır ve K1'i bu grubun ticari belgesi olarak tanımlar. Tek kamyonuyla şehirlerarası yük taşıyan esnaf, bölgesel dağıtım yapan nakliye şirketi veya fabrikalara düzenli sefer yapan filo sahibi bu belgeyle çalışır. Ölçüt, taşınan yükün başkasına ait olması ve karşılığında navlun alınmasıdır. Firma yalnız kendi ürününü taşıyorsa doğru belge hususi taşımaya ait K2'dir.
Hangi şartlar aranır?
- Gerçek kişide T.C. vatandaşlığı; tüzel kişide Türk kanunlarına göre kurulmuş ve ticaret siciline tescilli şirket
- Sahip, ortaklar ve temsile yetkili yöneticiler için mesleki saygınlık (adli sicil kontrolü)
- Faal vergi mükellefiyeti, ticaret veya esnaf odası kaydı ve elektronik tebligat adresi
- Asgari kapasite: gerçek kişide 1 birim taşıt ve 25 ton, tüzel kişide 2 birim taşıt ve 50 ton
- Taşıt belgesine eşya taşımaya mahsus, ticari olarak tescil edilmiş taşıtların kaydı
- Tüzel kişi K1 sahibi için ilk belgeden sonraki 6 ay içinde en az bir orta düzey yönetici (ODY) mesleki yeterlilik belgesi
15 Mayıs 2025 değişikliğiyle iki kolaylık netleşti: azami yüklü ağırlığı 25 tonun altında en fazla 1 kamyonla başvuran gerçek kişiden ve trafikte özel amaçlı tescilli taşıtlarla başvurandan bir birim taşıt dışında kapasite şartı aranmaz. Yalnız kamyonetle çalışacaklara ise belge ücretinde yüzde 75 indirim uygulanır.
Başvuru nasıl yapılır?
- Başvuru dilekçesi, temsilcilerin kimlik beyanı, oda kaydı ve tüzel kişide ticaret sicili gazetesiyle e-Devlet üzerinden veya Bakanlık bölge müdürlüğüne başvurulur. Gerçek kişi K1 başvurusunda kimlik beyanı, oda belgesi ve sicil gazetesi ayrıca istenmez.
- Bakanlık başvuruyu en geç 15 gün içinde inceler.
- Şartlar tamamsa belge ücreti ödenir; ödeme tarihi belgenin veriliş tarihi sayılır.
- Taşıtlar yetki belgesi eki taşıt belgesine kaydedilir ve her taşıt için taşıt kartı düzenlenir.
Ücretler her yıl yeniden değerleme oranında artar. Yenileme bitiş tarihinden 90 gün önce başvurularak yapılır ve o yılki belge ücretinin yüzde 15'i ödenir.
K1, K2 ve K3 arasındaki fark
| Belge | Faaliyet | Taşıt tescili | Asgari kapasite |
|---|---|---|---|
| K1 | Başkasının yükünü ücretle taşıma | Ticari | Gerçek kişi 1 taşıt ve 25 ton, tüzel kişi 2 taşıt ve 50 ton |
| K2 | Kendi yükünü taşıma (hususi) | Ticari veya hususi | 1 taşıt |
| K3 | Ev ve büro taşınma eşyası | Ticari | 2 taşıt ve 35 ton |
K1 ile uluslararası taşıma yapılabilir mi?
Hayır. K türü belgeler yalnız yurt içi taşımalar içindir. Sınır kapısından yük çıkaracak ticari taşımacının C2 yetki belgesi alması gerekir. Taşımanın yanında depolama ve dağıtım da yapılacaksa L1 veya L2 seçeneklerine bakılır. Belge haritasının tamamı yetki belgesi türleri maddesinde yer alır.
Sık yapılan hatalar
- Hususi plakalı araçla ücretli yük taşımak: K1 taşıt belgesine ticari tescilli taşıt kaydedilir.
- Kapasiteyi kaybettirecek araç satışını Bakanlığa geç bildirmek: şart 90 gün içinde giderilmezse faaliyet geçici olarak durdurulur.
- Seferleri U-ETDS sistemine bildirmemek.
K1'li taşımacılar, TİO yetki belgesi sahibi organizatörlerden iş alabilir. TİO Yönetmeliği'nin 17. maddesi organizatörlerin taşıma yaptıramayacağı belgeleri C1 ve K2 olarak sayar; yani hususi belgeler bu zincirin dışında kalır. Komple araç taşımalarında taşımacının belge türü sözleşme öncesinde kontrol edilir.